'सरोगेट मदर' (Surrogate Mother) म्हणजे अशी स्त्री जी वैद्यकीय किंवा शारीरिक कारणांमुळे स्वतः गर्भधारणा करू न शकणाऱ्या जोडप्यासाठी नऊ महिने बाळाला गर्भाशयात वाढवते आणि जन्माला घालते. या प्रक्रियेमध्ये आयव्हीएफ (IVF) तंत्रज्ञानाचा वापर केला जातो. इच्छित पालकांचे स्त्रीबीज आणि शुक्राणू एकत्र करून प्रयोगशाळेत भ्रूण (Embryo) तयार केला जातो, जो नंतर सरोगेट मातेच्या गर्भाशयात प्रत्यारोपित केला जातो.
बाळाचा जन्म झाल्यावर कायदेशीररीत्या बाळ पालकांकडे सोपवले जाते. भारतात सरोगसी कायदा २०२१ नुसार केवळ परोपकारी (Altruistic) सरोगसीला कायदेशीर परवानगी आहे. तुमच्या वैद्यकीय परिस्थितीनुसार योग्य मार्गदर्शन मिळवण्यासाठी प्रजनन तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
For more, see क्या एम्स में आईवीएफ फ्री है?; consult Dr. Sumina Reddy; reference: Mayo Clinic.
सरोगेट मदर याला मराठीत पर्यायी माता किंवा दुसऱ्या जोडप्यासाठी गर्भ धारण करणारी स्त्री असे म्हटले जाते. जेव्हा एखाद्या महिलेला गर्भाशयाच्या गंभीर समस्यांमुळे गर्भधारणा ठेवणे शक्य नसते, तेव्हा सरोगसीचा पर्याय निवडला जातो.
या प्रक्रियेत आयव्हीएफ (IVF) द्वारे जैविक आई-वडिलांचे बीजांड आणि शुक्राणू वापरून तयार केलेला गर्भ सरोगेट मातेच्या गर्भाशयात सोडला जातो. प्रसूतीनंतर बाळ जैविक पालकांना दिले जाते. भारतीय नियमांनुसार यासाठी सर्व वैद्यकीय आणि कायदेशीर निकषांचे पालन करणे बंधनकारक आहे. स्वतःच्या केससाठी योग्य उपचारांची माहिती मिळवण्यासाठी फर्टिलिटी स्पेशालिस्टचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.
For more, see क्या एम्स में आईवीएफ फ्री है?; consult Global Rainbow Healthcare; reference: Mayo Clinic.
सरोगेट मदर म्हणजे अशी महिला, जी दुसऱ्या जोडप्याचे बाळ स्वतःच्या गर्भाशयात नऊ महिने वाढवून त्याला जन्म देते. ज्या जोडप्यांना वारंवार आयव्हीएफ अयशस्वी होणे, गर्भाशयाची अनुपस्थिती किंवा गंभीर वैद्यकीय अडचणी असतात, त्यांच्यासाठी ही पद्धत उपयुक्त ठरते.
यामध्ये आयव्हीएफ तंत्रज्ञानाच्या साहाय्याने पती-पत्नीच्या बीजांपासून भ्रूण तयार करून ते सरोगेट मातेच्या गर्भाशयात रोपण केले जाते. संपूर्ण गर्भधारणेदरम्यान सरोगेट मातेची वैद्यकीय काळजी घेतली जाते. भारतात सरोगसी नियमावलीनुसार कायदेशीर प्रक्रिया पूर्ण करणे आवश्यक असते. अधिक वैयक्तिक मार्गदर्शनासाठी आपल्या डॉक्टरांशी सविस्तर चर्चा करावी.
For more, see क्या एम्स में आईवीएफ फ्री है?; consult Dr. Nisha Pansare; reference: Mayo Clinic.
सरोगेट मदरचा सोप्या भाषेत अर्थ म्हणजे दुसऱ्या जोडप्यासाठी मातृत्व स्वीकारणारी स्त्री. वैद्यकीय कारणांमुळे ज्या महिला स्वतः गर्भधारणा करू शकत नाहीत, त्यांच्यासाठी ही प्रक्रिया आशेचा मार्ग ठरते.
या प्रक्रियेत जोडप्याच्या बीजांडांपासून आयव्हीएफद्वारे भ्रूण बनवून तो सरोगेट महिलेच्या गर्भाशयात ट्रान्सफर केला जातो, त्यामुळे जन्माला येणाऱ्या बाळाशी सरोगेट मातेचा जनुकीय (Genetic) संबंध नसतो. भारतात सध्याच्या कायद्यानुसार केवळ परोपकारी सरोगसी मान्य आहे. प्रत्येक रुग्णाची शारीरिक परिस्थिती वेगळी असल्याने सरोगसीची आवश्यकता समजून घेण्यासाठी तज्ज्ञ डॉक्टरांचे मार्गदर्शन घेणे महत्त्वाचे आहे.
For more, see क्या एम्स में आईवीएफ फ्री है?; consult Dr. Deepti Gupta; reference: Mayo Clinic.
'सरोगेट मदर' म्हणजे इच्छूक पालकांसाठी स्वतःच्या गर्भाशयात गर्भधारणा करणारी आणि बाळाला जन्म देणारी महिला. जेव्हा वैद्यकीय कारणास्तव गर्भाशय गर्भधारणेस सक्षम नसते, तेव्हा हा पर्याय निवडला जातो.
या प्रक्रियेमध्ये आयव्हीएफ तंत्रज्ञानाचा वापर करून जैविक पालकांचे भ्रूण प्रयोगशाळेत तयार केले जातात आणि ते सरोगेट मातेच्या गर्भाशयात सोडले जातात. नऊ महिन्यांच्या गर्भधारणेनंतर बाळ कायदेशीररीत्या पालकांच्या स्वाधीन केले जाते. भारतात सरोगसी रेग्युलेशन ॲक्ट अंतर्गत ही संपूर्ण प्रक्रिया नियंत्रित केली जाते. आपल्या वैयक्तिक स्थितीनुसार योग्य माहिती मिळवण्यासाठी फर्टिलिटी तज्ज्ञांचा सल्ला नक्की घ्यावा.
For more, see क्या एम्स में आईवीएफ फ्री है?; consult Dr. T Jayandhi Raghavan; reference: Mayo Clinic.
Your insights help others make informed choices. Don’t hesitate to share!
Which option do you think is more emotionally fulfilling?
28 August 2026